Uitdrukking van de dag
Donderdag 24 september 2026
Het zijn niet allen koks die lange messen dragen
‘Het zijn niet allen kok die lange messen dragen’ betekent ‘je kunt je in mensen vergissen’, ‘schijn bedriegt’. De uitdrukking betekent letterlijk dat het uiterlijk niet bewijst dat iemand ook werkelijk kundig is. Dus: hoewel koks (lange) messen gebruiken, hoeft iemand met zo’n mes niet per se een (goede) kok te zijn.
Het Woordenboek der Nederlandsche Taal (WNT) vermeldt dat met deze uitdrukking oorspronkelijk bedoeld werd dat een hoge rang en veel aanzien niet altijd hoeven te betekenen dat iemand ook echt veel in zijn mars heeft.
F.A. Stoett en het WNT geven een groot aantal synoniemen van ‘Het zijn niet allen koks die lange messen dragen’, onder meer (hier omgezet in modern Nederlands):
In verschillende talen komen vergelijkbare uitdrukkingen voor. Het klassieke Latijn kende ‘Non omnes, qui habent citharam, sunt citharoedi’ (‘het zijn niet allen muzikanten die een muziekinstrument hebben’). De Dikke Van Dale verwijst naar de Latijnse spreuk ‘Thyrsigeri multi, paucos adflavit Bacchus’ (‘velen dragen een thyrsus [bacchusstaf], maar weinigen worden door Bacchus [de god van de wijn en lekker eten] bezield’). In het Duits zijn ‘Es sind nicht alle Jäger, die das Horn blasen’ en ‘Es sind nicht alle Köche, die lange Messer tragen’ bekend. En het Engels kent ’All are not hunters that blow the horn.’
F.A. Stoett en het WNT geven een groot aantal synoniemen van ‘Het zijn niet allen koks die lange messen dragen’, onder meer (hier omgezet in modern Nederlands):
In verschillende talen komen vergelijkbare uitdrukkingen voor. Het klassieke Latijn kende ‘Non omnes, qui habent citharam, sunt citharoedi’ (‘het zijn niet allen muzikanten die een muziekinstrument hebben’). De Dikke Van Dale verwijst naar de Latijnse spreuk ‘Thyrsigeri multi, paucos adflavit Bacchus’ (‘velen dragen een thyrsus [bacchusstaf], maar weinigen worden door Bacchus [de god van de wijn en lekker eten] bezield’). In het Duits zijn ‘Es sind nicht alle Jäger, die das Horn blasen’ en ‘Es sind nicht alle Köche, die lange Messer tragen’ bekend. En het Engels kent ’All are not hunters that blow the horn.’